Fraai proza

Voor mijn onderzoek lees ik ondermeer regelmatig oude verkiezingsprogramma. Op zoek naar meningen en stellingen over Europa, maar onwillekeurig lees je dan ook wel eens verder. De volgende prachtige opening van één van die programma’s – en hoe actueel! – citeer ik hier met plezier:

Inleiding

Tussen betonnen administratietorens en kerncentrales die niet alleen de horizon vervuilen, verdwalen we steeds dieper in de slagschaduwen van bureaucratie en techniek. We laten een spoor na van registratienummers en ponskaarten. Onze wereld wordt steeds smeriger, giftiger en explosiever.

Natuurlijk, arm zijn wij niet. Zelfs de minstbedeelden in ons land hebben, ondanks toenemende onzekerheid, meer dan ooit tevoren.

Maar met ons geld kopen we voedsel zonder smaak, status zonder diepgang, vakantie aan vervuilde zeeën, vluchtmiddelen uit de werkelijkheid. We kunnen zo doorgaan, maar steeds meer zullen we dan slaven worden van onze eigen drift tot produceren en organiseren, en steeds meer zullen we merken dat de dingen, waar het werkelijk om gaat, ons tussen de vingers doorglippen. We kunnen ook uit de tredmolen stappen en met nieuwe ogen om ons heen kijken. Waar willen we naartoe, hoe kunnen we daar dan komen, wat staat ons daarbij in de weg? We kunnen ons technisch vernuft, ons organisatietalent, dat we nu laten doldraaien in reusachtige, onbestuurbaar geworden structuren, weer proberen dienstbaar te maken aan een samenleving op menselijke maat. Dat vergt radicale beslissingen.

Willen we zoals gebruikelijk eigenlijk wel iets anders, maar tegelijk meer van hetzelfde? Dan schuiven we die beslissingen voor ons uit, in de hoop dat de problemen vanzelf wel weer overgaan. En dat doen ze niet. In feite proberen we twee wegen tegelijk te gaan en zo dragen we zelf steeds meer bij tot het ontstaan van een gespleten maatschappij; waarin voor tallozen alleen nog een gespleten bestaan is weggelegd.

En de politiek faalt

De politieke partijen, het parlement, de ministeries, maar ook de lagere overheden, lijken vaak bezig te zijn aan een spiegelgevecht, aan water putten met een vergiet. Nieuwe problemen worden met oude middelen te lijf gegaan. Het gaat allang niet meer alleen om ‘verbreding van het maatschappelijk draagvlak’ of om ‘herstel van het economische draagvlak’ en zelfs niet om een overigens broodnodige combinatie van beide. Het gaat om veel meer en wanneer de politiek hijgend zo’n tien jaar en meer achter de werkelijke problemen blijft aanhollen en, sterker nog, niet eens meer de tijd vindt om de problemen duidelijk te stellen, dan brengt ze de democratie in gevaar. En niemand kan ontkennen dat de signalen daarvan in de maatschappij van nu al duidelijk aanwezig zijn.

Een eervolle vermelding voor wie kan raden van welke partij en uit welk verkiezingsjaar deze tekst afkomstig is.

2 gedachten over “Fraai proza”

  1. erg grappig, al ben ik in verkiezingsprogramma´s nooit zo gecharmeerd van erudiet, imposant en epibrerend taalgebruik.
    Het crede van zo´n programma moet toch zijn dat iedereen het goed kan volgen en niemand al te veel door de vorm afgeschrikt wordt zodat de ingoud maximaal aankomt.

  2. Nee, erudiet en imposant taalgebruik kan heel irritant zijn. Epibrerend taalgebruik daarentegen ligt me wel.
    Gokje voor de prijsvraag: PPR?

Reacties zijn gesloten.